طبق اصل بها مبادلات حسابداری در تاریخ وقوع به بهای تمام‌شده در دفاتر ثبت می‌گردند. منظور از بهای تمام‌شده هر دارایی ارزش مبادله‌ای نقدی آن در تاریخ تحصیل است. پرداخت‌های اضافی به علت خریدهای نسیه و مدت‌دار جزء بهای تمام‌شده دارایی محسوب نمی‌شود. به مرور زمان که ارزش دارایی‌ها تغییر می‌کند، این تغییر ارزش در بهای ثبت‌شده دارایی بی‌اثر است.

معایب
  1. تغییرات ارزش دارایی‌ها در طول سال‌های متمادی در نظر گرفته نمی‌شود.
  2. چون دارایی‌ها در طول سال‌های متفاوت خریداری می‌شوند و مقیاس اندازه‌گیری بهای این دارایی‌ها پول است و ارزش پول همیشه یکسان نیست، بنابراین به دلیل اختلاف در مقیاس اندازه‌گیری، جمع کردن یک دسته از دارایی‌هایی که در طول سال‌های متفاوت خریداری شده‌اند، خالی از اشکال نیست.
مزایا

با وجود معایب بالا، به دلایل زیر، هنوز بهای تمام‌شده تاریخی مبنای ثبت و گزارشگری قرار می‌گیرد:

  1. بهای تمام شده، بر تخمین و ارزیابی مبتنی نبوده بلکه واقعی، قابل اندازه‌گیری و قابل اتکاء است.
  2. بهای تمام شده تاریخی در زمان تحصیل، نشان دهنده ارزش متعارف دارایی در آن تاریخ است.
  3. بهای تمام شده تاریخی، قابل رسیدگی و رد یابی است.